Η ευρωπαϊκή συνεργασία στην πολιτική προστασία περνά αυτές τις ημέρες από τον σχεδιασμό στην πράξη, καθώς 245 πυροσβέστες από άλλες χώρες αναπτύσσονται στην Ελλάδα για την αντιπυρική περίοδο του 2026.

Το πρόγραμμα υλοποιείται μέσω του Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης και προβλέπει διαδοχικές αναπτύξεις ομάδων από τη Γαλλία, τη Μολδαβία, τη Ρουμανία και την Τσεχία. Οι δυνάμεις, μαζί με οχήματα, τοποθετούνται σε επιχειρησιακές βάσεις της Πυροσβεστικής στη Νέα Μάκρη, τη Θεσσαλονίκη και την Πάτρα από τις 16 Ιουλίου έως τις 15 Σεπτεμβρίου.

Η παρουσία τους αποκτά ιδιαίτερο βάρος καθώς η Ελλάδα αντιμετωπίζει νέα μέτωπα με ισχυρούς ανέμους, ενώ αντίστοιχη πίεση δέχονται και άλλες χώρες της νότιας Ευρώπης. Η ευρωπαϊκή προτοποθέτηση δεν αντικαθιστά τις εθνικές δυνάμεις. Στόχος είναι να μειωθεί ο χρόνος αντίδρασης όταν ταυτόχρονες πυρκαγιές πιέζουν το σύστημα και να δημιουργηθούν κοινές επιχειρησιακές εμπειρίες σε πραγματικές συνθήκες.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η φετινή κινητοποίηση είναι η μεγαλύτερη που έχει οργανωθεί για θερινές δασικές πυρκαγιές. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε 777 προτοποθετημένους πυροσβέστες από 14 χώρες σε έξι περιοχές υψηλού κινδύνου, ενώ 22 πυροσβεστικά αεροπλάνα και πέντε ελικόπτερα βρίσκονται σε ετοιμότητα για πρόσθετη συνδρομή. Ο συντονισμός γίνεται από το Κέντρο Αντιμετώπισης Εκτάκτων Αναγκών στις Βρυξέλλες, με υποστήριξη δορυφορικών δεδομένων Copernicus.

Η πολιτική διάσταση είναι σαφής: οι δασικές πυρκαγιές έχουν εξελιχθεί σε διασυνοριακή πρόκληση, για την οποία καμία χώρα δεν μπορεί να διατηρεί μόνη της απεριόριστα μέσα. Το 2025 κάηκαν περισσότερα από ένα εκατομμύριο εκτάρια στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σύμφωνα με την Επιτροπή, γεγονός που οδήγησε στην ενίσχυση της κοινής ετοιμότητας.

Για την Ελλάδα, το ζητούμενο είναι η ευρωπαϊκή ενίσχυση να συνδυαστεί με πρόληψη, καθαρισμούς, τοπικά σχέδια εκκένωσης και διαρκή αναβάθμιση των εθνικών υποδομών. Η αλληλεγγύη λειτουργεί καλύτερα όταν αποτελεί μέρος ενός σταθερού συστήματος και όχι μόνο απάντηση στην κορύφωση μιας κρίσης.

Η προτοποθέτηση έχει και εκπαιδευτική αξία. Οι ξένες ομάδες εξοικειώνονται με το ελληνικό ανάγλυφο και το ενιαίο σύστημα διοίκησης, ενώ οι ελληνικές δυνάμεις ανταλλάσσουν τεχνικές και διαδικασίες με συναδέλφους από διαφορετικές χώρες. Αυτή η κοινή εμπειρία μπορεί να μειώσει καθυστερήσεις όταν ζητηθεί ενίσχυση σε μια πραγματικά μεγάλη κρίση.

Πηγές: ΑΠΕ-ΜΠΕ · Ευρωπαϊκή Επιτροπή · Συμβούλιο της ΕΕ